Hợp pháp hóa cần sa trên thế giới

12:08 10/12/2018

Cần sa và một số tác động tích cực

Cần sa là một hỗn hợp gồm lá khô, thân, hạt, và hoa được cắt nhỏ của cây gai dầu (cây cần sa). Trong số hơn 500 hóa chất có trong cần sa thì delta-9-tetrahydrocannabinol, gọi tắt là THC, có tác động hướng thần (thay đổi tâm tính). THC thấm vào máu qua thành phổi hoặc qua màng bao tử và ruột non rồi từ đó chuyển lên não, làm thay đổi hoạt động và bóp méo nhận thức về thế giới của não bộ. THC còn khiến người hút gặp tình trạng tim đập nhanh, lo sợ, hồi hộp, trầm cảm, hoang tưởng, suy nghĩ tiêu cực, thụ động, lười nhác, dễ cáu giận, khó tập trung và làm giảm hệ miễn dịch cơ thể.

Ảnh sưu tầm

Tuy nhiên, một số công trình nghiên cứu đã chứng minh được tác dụng của cần sa giúp giảm đau, kích thích cảm giác thèm ăn, làm giãn phế quản (giúp điều trị bệnh hen), chống co thắt (giúp điều trị bệnh Parkinson và xơ mảng), giãn mạch (giúp điều trị bệnh tăng nhãn áp). Tạp chí Nature Medicine (3/2000) đã xuất bản một bài báo về công trình nghiên cứu của Tây Ban Nha, trong đó nhận thấy chất THC có thể làm giảm khối u não trên chuột bạch (đạt hiệu quả trên 1/3), tạo cơ sở cho khả năng chữa trị bệnh u thần kinh đệm ở người.

Các nhà nghiên cứu thuộc Harvard đã phát hiện chất THC ở cần sa không những có khả năng ức chế sự phát triển của khối u mà còn ngăn chặn di căn. Qua thử nghiệm, các nhà khoa học nhận thấy khi tiêm một liều chuẩn THC vào chuột được cấy tế bào ung thư phổi, sau 3 tuần điều trị, khối u đã giảm đi một nửa so với nhóm đối chứng. Ở Mỹ, hiện nay đã có 35 bang thông qua đạo luật ủng hộ việc sử dụng cần sa vì mục đích y học..

CBD (cannabidiol) -  một hoạt chất khác được chiết xuất từ cây cần sa là có nồng độ thấp hơn so với THC nhưng lại gây ra các kích thích như hưng phấn, thích thú, làm tăng hiệu ứng hạnh phúc, giảm hoang tưởng, lo lắng và căng thẳng, giảm đau và hiệu quả cho các bệnh nhân động kinh. CBD còn giúp giảm cảm giác buồn nôn trong các đợt điều trị hóa trị của bệnh nhân ung thư, giúp hạn chế giảm cân ở bệnh nhân HIV và có cả tác dụng với bệnh Alzheimer.

Hội đồng chuyên gia về lệ thuộc ma túy của WHO đã thảo luận vào tháng 11/2017 để đưa ra kết luận rằng khi Cannabidiol ở thể tinh khiết sẽ không có các tác động gây hại đến sức khỏe người dùng. Vì vậy CBD cần được định nghĩa không phải là chất gây nghiện mà chỉ là 1 thành phần được chiết xuất của cần sa. Tuy nhiên kết luận này không làm thay đổi vị trí hiện tại của CBD trong danh sách các chất gây nghiện bị kiểm soát.

Hợp pháp hóa cần sa trong lĩnh vực y tế

Dùng cần sa y tế là hợp pháp ở nhiều quốc gia gồm Chile, Hà Lan, Colombia, Hy Lạp, Uruguay, Canada và Úc. Năm 1978, New Mexico trở thành tiểu bang đầu tiên của Mỹ công nhận giá trị y tế của cần sa [Controlled Substances Therapeutic Research Act]. Trong vài năm sau đó, đã có hơn 30 tiểu bang khác thông qua các điều luật tương tự.

Ngày 29.4.2018, Zimbabwe trở thành quốc gia thứ hai tại châu Phi hợp pháp hóa việc trồng cần sa để phục vụ cho mục đích chế xuất dược phẩm và nghiên cứu khoa học sau Lesotho, nước vừa cấp phép vào năm ngoái.

Australia đã hợp pháp hoá cho mục đích sử dụng cần sa cá nhân tại lãnh thổ phía Bắc, miền Nam Australia và lãnh thổ thủ đô nước này. Vì mục đích y tế, cần sa được hợp pháp hóa ở bang Victoria và New South Wales. 

Tại Châu Á, Thái Lan đang triển khai dự luật hợp pháp hóa cần sa theo diện y tế và tiến hành xây dựng cơ sở trồng cần sa 800 héc ta phục vụ cho mục đích nghiên cứu y học tại Sakon Nakhon.

Hợp pháp hóa cần sa trong lĩnh vực giải trí

Ảnh sưu tầm

Trên toàn thế giới, có một vài quốc gia đã hợp pháp hoá cần sa cho mục đích tiêu khiển, giải trí. Uruguay là một ví dụ - vào năm 2013, Uruguay đã hợp pháp hóa cần sa, trong đó người dân có thể trồng sáu cây cần sa trong nhà của họ một năm, mua tối đa 40 gram cần sa mỗi tháng từ các hiệu thuốc được cấp phép với điều kiện họ là cư dân Uruguay trên 18 tuổi và đăng ký với chính phủ.

Sau Uruguay, Canada – một trong những quốc gia có số lượng thanh thiếu niên sử dụng cần sa nhiều nhất thế giới, - đã hợp pháp hóa kinh doanh và sử dụng cần sa cho mục đích giải trí. Theo quy định, công dân Canada ở độ tuổi từ 18-21 trở lên tùy theo tỉnh bang có quyền mua tối đa 30 gam cần sa và được phép trồng đến 4 cây cần sa tại nhà riêng để tạo ra sản phẩm dùng cho cá nhân. Tuy nhiên, việc sản xuất, phân phối, sử dụng và bán cần sa cho trẻ vị thành niên là bất hợp pháp.

Năm 1976, Hà Lan đã gỡ bỏ các điều luật trừng phạt liên quan tới cần sa. Tại nước này, việc trồng nhiều hơn 5 cây cần sa cho mục đích giải trí là bất hợp pháp. Tuy nhiên, các cửa hàng cà phê nổi tiếng ở Thủ đô Amsterdam hoặc thành phố Rotterdam lại được cấp phép bán một lượng nhỏ cần sa cho người trên 18 tuổi. 

Tại Peru, người dân được sở hữu tám gram cần sa hoặc hai gram dẫn xuất. Trong khi đó ở Colombia chính phủ cho phép người dân sở hữu tới 22 gram cần sa cho mục đích cá nhân.

Ở Mỹ, việc tàng trữ Cần sa không vì mục đích Y tế được hợp pháp hoá ở các bang: California, Delaware, Illinois, Maine, Maryland, Massachusetts, Minnesota, Mississippi, Nebraska, Nevada, New Hampshire, New Jersey, New York, North Carolina, Ohio, và Rhode Island. Người dân California từ 21 tuổi trở lên được phép mang đến 28,5 gram cần sa.

Cần sa trong khuôn khổ pháp lý ở Việt Nam

Tại Việt Nam, cần sa và các chế phẩm từ cần sa là cây có chứa chất ma tuý được quy định tại số thứ tự 45, ID thuộc Danh mục I (các chất ma tuý tuyệt đối cấm sử dụng trong y học và đời sống xã hội; việc sử dụng các chất này trong phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, điều tra tội phạm theo quy định đặc biệt của cơ quan có thẩm quyền) ban hành kèm theo Nghị định số 73/2018/NĐ-CP, ngày 15/5/2018 của Chính phủ quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất.

Cá nhân, tổ chức có hành vi trồng cây cần sa trái phép, sản xuất, tàng trữ, mua bán... sử dụng trái phép cần sa tùy theo tính chất, mức độ có thể bị xử phạt hành chính theo quy định tại Điều 14 Nghị định số 167/2013/NĐ-CP ngày 12/11/2013 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh trật tự, an toàn xã hội; phòng, chống tệ nạn xã hội; phòng cháy, chữa cháy; phòng, chống bạo lực gia đình hoặc bị xử lý hình sự theo quy định tại Bộ luật Hình sự năm 2015.

  • Bài viết liên quan